به گزارش خبرنگار رها، از امروز دقیقا یک ماه به آغاز مهمترین رویداد سینمایی کشور زمان باقی مانده است و در اتفاقی نادر برگزارکنندگان جشنواره تصمیم به سکوت کامل درباره آن گرفتهاند؛ هنوز مدیر روابط عمومی این رویداد بهصورت رسمی معرفی نشده و در فقدان ستاد خبری و عدم پاسخگویی مدیران جشنواره، همه چیز در هالهای از ابهام و گمانهزنی فرو رفته است.
از پانزدهم آبانماه و پس از انتشار رسمی «فراخوان چهلوچهارمین جشنواره فیلم فجر» تا به امروز هیچ خبر رسمیای درباره فرآیند ثبتنام آثار، آمارهای مرتبط با تقاضای فیلمسازان و مهمتر از آن کیفیت حضور اصحاب رسانه و منتقدان مخابره نشده است.
منوچهر شاهسواری که برای دومین سال پیاپی دبیری جشنواره فجر را برعهده گرفته است، در مقدمه فراخوان این دوره متذکر شد «جشنواره فیلم فجر با هیچ یک از معیارهای حاکم بر جشنوارههای جهانی قابلِ قیاس نیست» و احتمالا با استناد به همین گزاره هم باید سکوت رسانهای فعلی را طبیعی قلمداد کنیم! اما شاهسواری در همین مقدمه تأکید کرد؛ «ضروری است این رویدادِ ملی بعد از چهل و چهار سال موردِ بازنگریِ جدی، عالمانه و محققانه قرار گیرد که این امر جز با مشارکتِ همهجانبه و در همه سطوح، محقق نخواهد شد.» و آیا میتوان شرایط فعلی را مصداق تلاش برای تحقق یک «مشارکت همه جانبه» دانست؟ وقتی نه فقط صاحبنظران که اصحاب رسانه به نمایندگی از افکار عمومی هیچ اطلاعی از تصمیمگیریهای ستاد برگزاری و حتی تغییراتی که در فرآیند این دوره قرار است محقق شوند ندارند، چگونه میتوان انتظار مشارکت همهجانبه داشت؟ تصمیمگیری در اتاقهای دربسته و سکوت در برابر پیگیری رسانهها، قطعا معنایی جز آنچه در فراخوان به آن اشاره شده است، دارد.
آیا هیأت انتخاب حذف شده است؟
یکی از مهمترین گمانهزنیهایی که در سکوت ستاد خبری جشنواره چهلوچهارم و بهصورت غیررسمی در فضای رسانهای و محافل سینمایی در حال مطرح شدن است، «حذف هیأت انتخاب» در این دوره است. منوچهر شاهسواری در همین هفته گذشته در گفتوگویی که ششم دیماه در خروجی خبرگزاری ایسنا منتشر شد درباره وضعیت فیلمهای این دوره گفته بود؛ «من هنوز فیلمها را ندیدهام و هیأت انتخاب هم کار خود را شروع نکرده ولی به دلیل ارتباطی که با بچههای جوانتر دارم فکر میکنم امسال یک رویش دیگری را از سینمای ایران مشاهده میکنیم که هیچ ربطی به من و جشنواره هم ندارد.» آنچه در این اظهارنظر مشهود است، لااقل در زمان انجام این گفتوگو، دبیر جشنواره هنوز به جمعبندی نهایی برای اجرای ایده حذف هیأت انتخاب نرسیده بود اما از سوی دیگر هم نمیتوان برخی شنیدههای موثق درباره اجرایی شدن این ایده را نادیده گرفت.
حضور هیأتهای انتخاب در دورههای مختلف جشنواره فیلم فجر و عدم پاسخگویی اعضای این هیأت نسبت به عملکرد خود در انتخاب نهایی فیلمها همواره یکی از حواشی و چالشهای ثابت این رویداد بوده و به همین دلیل هم برخی با استناد به قاعده مرسوم در رویدادهای معتبر سینمایی، همواره از مسئولیت شخص دبیر برای انتخاب فیلمها و نقش هیأت انتخاب برای فرار دبیر از پاسخگویی در این زمینه میگفتند.
البته ایده حذف هیأتهای انتخاب مختص جشنواره فجر هم نیست و جشنواره سینماحقیقت در چند دوره اخیر با همین فرآیند برگزار شده و شخص محمد حمیدیمقدم در مقام دبیر، با کمک گرفتن از «شواری مشاوران» ترکیب فیلمهای جشنواره را نهایی میکرد. حالا باید منتظر ماند دید آیا منوچهر شاهسواری هم قصد تن دادن به این چالش را دارد و اینکه اگر بهواقع چنین تصمیم اتخاذ شده، دلیل سکوت درباره آن چیست؟
فردا فهرست فیلمها منتشر میشود؟
در فراخوان جشنواره چهلوچهارم بهصراحت قید شده است که «روز شنبه ۱۳ دیماه همزمان با میلادِ فرخندهی حضرت علی (ع) اسامی آثار بخش سودای سیمرغ اعلام خواهد شد.» و این یعنی فردا باید تکلیف ۲۲ فیلم راهیافته به بخش اصلی جشنواره امسال مشخص شود. در نبود ستاد خبری، هنوز مشخص نیست که فهرست آثار راهیافته قرار است در چه قالبی منتشر شود؟ آیا دبیر جشنواره مانند سالهای اخیر در پخش زنده تلویزیونی مقابل دوربین قرار میگیرد و ۲۲ فیلم منتخب خود را اعلام میکند؟ آیا ابهامات مرتبط با نقش هیأت انتخاب در نهایی شدن این فهرست همین فردا پاسخ داده خواهد شد؟
برخلاف سنت ادوار گذشته فجر، امسال و پس از پایان مهلت ثبتنام آثار، دبیرخانه جشنواره هیچ آمار رسمیای درباره فیلمهای متقاضی منتشر نکرد و هر چند شنیدهها حکایت از ثبت بیش از ۱۵۰ تقاضا برای حضور در این رویداد دارد اما آیا فردا مشخص میشود که ۲۲ فیلم نهایی، از میان چه تعداد اثر و در چه فرآیندی انتخاب شدهاند؟
از سوی دیگر اگر همه چیز مطابق با زمانبندی مندرج در فراخوان پیش نرفت و فردا خبری از انتشار فهرست نهایی نشد، آیا سکوت رسانهای دبیر ادامه پیدا خواهد کرد یا به اندازه یک توضیح مختصر، اصحاب رسانه و افکار عمومی، به رسمیت شناخته خواهد شد!؟
«فجر» تا کجا چراغ خاموش میماند؟
فارغ از همه ابهاماتی که درباره فیلمهای متقاضی و راهیافته به این دوره از جشنواره فیلم فجر وجود دارد، یکی از عجیبترین اتفاقات در این دوره، معرفی نشدن مدیر روابط عمومی و تأخیر در تشکیل ستاد خبری این رویداد مهم است. چالشی که بیشک در صورت ادامه پیدا کردن میتواند زمینهساز شکلگیری حواشی رسانهای متعدد برای این رویداد ملی شود.
به این موضوع میتوان موارد دیگری همچون تأخیر در فراخوان اصحاب رسانه و منتقدان برای حضور در این دوره را هم افزود که طبیعتا حتی اگر همین فردا فرآیند آن کلید بخورد، از نظر اجرایی میتواند تیم روابط عمومی را با چالشهای جدی مواجه کند چرا که محدودیت زمان و فشردگی کارها، بالطبع حاشیهساز خواهد شد. سال گذشته این فراخوان در ۱۸ آذرماه منتشر شد و حالا و در نیمه دیماه هنوز خبری از فراخوان نیست!
منوچهر شاهسواری مسئولیت بزرگی را برای دومین سال پیاپی برعهده گرفته است و باید دید آیا سیاست سکوت رسانهای از سوی او، بخشی از مهندسیاش برای حاشیهزدایی از فرآیند اصلاح سازوکارهای جشنواره فجر است یا باید آن را نشانهای از یک بحران اجرایی در مسیر مهمترین رویداد سینمایی کشور دانست!؟ فردا شنبه ۱۳ دیماه، بخشی از این پرسشها احتمالا پاسخ داده خواهد شد.
عکس اصلی گزارش؛ امیرعلی معزی، خبرآنلاین